
- âm phát từ thanh quản qua miệng, chỉ khi phối hợp với nguyên âm mới thành tiếng trong lời nói : b, c, d, l... là những phụ âm.
âm thanh của ngôn ngữ, có đặc điểm cơ bản là sự cấu tạo bằng luồng không khí bị cản trở, sự cản trở đó được diễn ra những cách khác nhau ở những bộ phận khác nhau của bộ máy phát âm. Trong các ngôn ngữ, hệ thống PÂ được phân loại theo vị trí cấu âm và phương thức cấu âm.
Theo vị trí cấu âm, các PÂ được phân thành: âm môi - môi (hai môi), âm môi - răng, âm đầu lưỡi lợi, âm răng, âm mặt lưỡi trước; âm mặt lưỡi giữa, âm mặt lưỡi sau (gốc lưỡi), âm lưỡi con (tiểu thiệt), vv.
Theo phương thức cấu âm, các PÂ được phân thành: âm tắc, âm xát, âm tắc xát, âm rung, âm bật hơi, vv. Ngoài ra, các PÂ còn được phân theo thanh tính (sự tham gia của dây thanh), như: âm thuần thanh, âm ồn. Tuỳ theo sự tham gia của dây thanh và mức độ tạp âm, âm ồn còn được phân tiếp như: âm hữu thanh, âm vô thanh, vv. Nói chung, các PÂ không tồn tại độc lập mà thường có chức năng làm âm đầu hoặc âm cuối để cùng với âm chính (nguyên âm) cấu tạo nên âm tiết.